in ,

MOĞOL İMPARATORU CENGİZ HAN KİMDİR?

Cengiz Han

 

MOĞOL İMPARATORU CENGİZ HAN (Bölüm-1)

Bazılarına göre acımasız bir komutan,bazılarına göre ise gerçek bir lider.Tarihteki en geniş bitişik kara sınırlarına sahip imparatorluğun kurucusu:Büyük askeri deha Cengiz Han.


1167 yılında Onon ırmağının kenarında ki günümüzde Rusya’nın Çita bölgesinde yer alan Dülün-Boldak kasabasında doğdu.Kıyat Tatar boyunun lideri babası ona Timuçin adını verdi.Ancek babası Timuçin 10 yaşına gelmeden Tatarlar tarafından zehirlenerek öldürüldü.Bunun üzerine Timuçin’in kabilesi dağıldı ve onun için zorlu bir hayat başlamış oldu.Timuçin ve ailesi bundan sonraki süreçte düşmanlardan kaçmak için ormana sığındı.Anne Ulun Hatun bundan sonra çocuklarıyla bir başına kaldı.Timuçin bu zorlu hayat koşullarında hayatta kalmak için güçlü olmak zorundaydı.Avlanmayı öğrenen Timuçin ok atmada,at binmede epey ustalaşmıştı.13 yaşındayken yakaladığı avı kendisinden zorla alan kardeşini öldürdü.Bütün bunlar yaşanırken onun tek gayesi babasının ulusunu bir araya getirmekti.


Bu hedef için günden güne güçlenen Tİmuçin düşmanları Merkitleri telaşlandırdı.Bir gece ansızın Timuçin’e baskın düzenleyen Merkitler 9 yaşında eşi olarak seçtiği Börteyi ve annesini kaçırdı.Bu olaydan sonra Timuçin Kereyit Hanı dostu Tuğrul’dan yardım isteyip Merkitlere saldırdı.Tecavüze uğrayıp hamile kalan eşini ve annesini kurtaran Timuçin’in gücü epey bir toparlanmaya başladı.Dostu Tuğrul han ölünce Kereyit boyu Timuçin’i lider kabul etti.Artık Moğol halkının tek bayrak altında toplanması için tek engel Nayman Hanlığı idi.Nayman Hanlığını tam 1 yıl süren savaş sonucu mağlup eden Timuçin için büyük bir kurultay düzenlendi.Kurultayda lider ilan edilen Timuçine Cengiz ünvanı verildi.Artık Dünya onu CENGİZ HAN diye tanıycaktı.

Sürekli savaşlar başlatan,durmaksızın akınlar düzenleyen lider Cengiz Han 1211 yılında Pekin’i kuşattı. Uzun ve kanlı boğuşmalar sonucu Çin hükümdarıyla masaya oturmaya zorlayan Cengiz Han anlaşma yapsada savaşı bitirmedi.1215 yılında tekrar Pekin’e saldırıp alan Cengiz Han Çin’i haraca bağladı.


Bu zaferler Harzemşah Hükümdarı Alaaddin Muhammed’i korkutunca Cengiz Han’a ticaret antlaşması yapmak üzere bir elçi grubu yolladı.Antlaşma sağlandı.1218 yılında antlaşma gereğince Harzemşahlara bir kervan yollayan Cengiz Han’ın kervanı Otrar valisi (Harzemşah valisi) tarafından yağmalandı.Valiyi hükümdardan teslim almak için elçi yollayan Cengiz Han’ın bu sefer elçisi öldürüldü.Sinirden küplere binen Cengiz Han büyük bir orduyla yola çıktı.Valiyi yakaldığında ağzına eritilmiş gümüş dökerek idam etti.Ancak Cengiz’in öfkesi dinmedi.Semerkant’a ve Buharayı’da ele geçirdi.Rivayetlere göre Semerkant’ta bir günde tam 1.5 milyon kişiyi katletmiş ayriyetten kesilen kafalar üst üste konulduğunda mini bir dağ yükseliğindeymiş.Bu intikam akınları Moğolların İslam Dünyasını kana bulamasına sebep olmuşken aynı zamanda imparatorluğun büyümesine zemin hazırlamıştır.

1225 yılında Moğolistan’a dönen Cengiz Han ülkeyi oğulları arasında paylaştırdı.Cengiz Han’ın nasıl öldüğü tam olarak bilinmesede ortaya atılan iddialar ya attan düşerek ya da yaygın bir hastalalık sonucu öldüğü yönündedir.Bütün bu kanlı imparatorluğun kurucusu Cengiz Han’ın cenazeside bir o kadar kanlı olmuştur. Mezarının yerinin bilinmemesi için cenazeye katılan herkes öldürülmüştür.

Bu olayların baş kahramanı Cengiz Han yaşadığı dönemde o günkü insanlık nüfusunun %11 ini yani yaklaşık 40 milyon insanı öldürmüştür.Bilinenin aksine Moğol İmparatorluğu en geniş sınırlarına Cengiz Han ile değil o öldükten yaklaşık 50 yıl sonra ulaşmıştır.

İkinci bölümde Cengiz Han’ın askeri stratejilerine yönelik paylaşım olacaktır.

Yazıyı okumak yerine izleyip dinlemek isteyen arkadaşlar için

Kanal Adı:Tek Tadımlık Tarih
Erdem Gül
25.11.2017

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

10-13 YÜZYILLARDA ORTA ASYA’DA TÜRKLER VE İSLAM (1)

Türkiye ve uçak gemisi